Hamile Olduğumu Nasıl Anlarım?

Antik Çağlarda Gebelik Tespiti Nasıl Yapılıyordu?

Antik Mısır'da hamile olduklarından şüphelenilen kadınlara birkaç gün boyunca içi buğday ve arpa dolu çuvalların üzerine idrarlarını yapmaları öğütlenirmiş. Eğer çuvaldaki buğday çimlenirse kadının kızı, arpa çimlenirse oğlu olacağı söylenirmiş. Buğday ya da arpa çimlenmezse hamile olmadığı anlaşılırmış. Tarihte Acaba hamilemeyim sorusunun çok ama çok eskiden beri kadınların kafasını kurcalayan bir soru olduğunu anlayabilirsiniz. Bu hikâyenin daha da çılgınca olan kısmı ise 1960'lı yıllarda test edildiğinde, Mısırlıların bu yönteminin %70 oranında başarılı olmasıdır. Hikayeleri bir kenara bırakırsak, modern çağda yani günümüzde bir kadının hamile olup olmadığı nasıl anlaşılıyor, onu incelemek istiyoruz bu yazımızda

Gebelik Belirtileri nelerdir?

Gebeliğin birkaç farklı belirtisi var ve bu belirtileri 3 gruba ayırabiliriz. Öncelikle varsayıma dayalı belirtilerden söz edelim bu belirtiler ya da değişiklikler diyelim bunlara, kadının kendi kendine fark ettiği şeylerdir ve kadının hamile olduğunu düşünmesine yol açar. İkinci gruba olası belirtiler adı verilir ve bu değişiklikler de fiziksel muayene sırasında tıp uzmanlarının kadının hamile olduğundan şüphelenmelerine yol açan işaretlerdir. Üçüncü ve son olarak bir de hamileliğin kesin belirtileri vardır. Bu belirtiler sadece ve sadece hamilelik durumunda ortaya çıkan belirtilerdir. İlk olarak varsayıma dayalı, yani bir kadının hamile olduğunu düşünmesine yol açan belirtilerle başlayalım. Buradaki ilk belirtisi âdet kanamasının ya da bilimsel adıyla menstruasyonun görülmemesidir. Adet görülmemesi durumuna Tıp dilinde amenore adı verilir. Latince kelimeleri arşivini açsanız bir kelimenin önüne gelen A harfinin o durumun gözlemlemesi anlamına geldiğini de öğrenmiş olurusunuz. Evet yani amenore âdet kanamasının görülmemesi anlamına geliyor. Bu noktada Hamilelik sırasında neden âdet kanaması görülmediğini anlamanızın önemli olduğunu düşünüyoruz. Rahmin birçok katmanı var ama biz şu an endometriyum adı verilen ve en içteki katmana odaklanacağız. Yanda ise yumurtalıklar bulunur. Yumurtalıklarda her birinin içinde 1 yumurta olan foliküller ile doludur. Adet döngüsünün en önemli amacı her ay bu foliküllerden birini, gelişmesi için seçmek ve bunu büyütmektir. Vücut bu seçilen folikülerin büyümesi için bazı hormonlar salgılar ve östrojenin bir türü olan bu hormonların rahmin iç zarı olan endometriumun kalınlaşmasına yol açarlar. Adet döngüsünün tam ortasında olgunlaşmış folikül çatlayarak içindeki yumurtayı serbest bırakır ve folikülün çatlayıp içindeki yumurtayı serbest bırakmasına yumurtlama ya da bilimsel adıyla ovülasyon adı verilir.

Gebelik Belirtileri Nasıl Açıklanabilir?

Yumurtlama olayından sonra serbest kalan yumurta, fallop tüpü içinde ilerlemeye başlar ve onu dölleyecek bir sperm ile karşılaşmayı umar. Bu arada artık korpus luteum olarak adlandırılan geride kalan çatlamış folikül ise yumurtanın döllenmesni beklerken progesteron hormonu salgılamaya başlar. Evet progesteron korpus luteum salgıladığı bir hormon progesteron da rahmin endometriumu üzerinde etkili olur ve glikojen depolayacak bezlerin büyümesini sağlar. Tüm bunlar endometriumu embriyonun implantasyonda yani yerleşmesini hazırlamak için gerçekleşir. Peki bütün bu olanların âdet kanaması ile ne gibi bir alakası var? Eğer bu dışarı atılan yumurta döllenmezse korpus luteum Bunun farkına varır ve endometriumu implantasyona daha fazla hazırlamaya gerek kalmadığına karar verip progesteron salgılamayı durdurur. Progesteron olmadığında, endometrium parçalanmaya ve dökülmeye başlar. Endometriumun dökülmesi yani bir anlamda eski haline dönmesi sürecine âdet kanaması deniyor.

Bebek Rahimde Nasıl Oluşur?

Tabii öte yandan yumurta eğer döllenirse rahme yerleşir ve yerleştiği andan itibaren HCG hormonu salgılamaya başlar. HCG progesteron salgılamaya devam etmesini söyler korpus luteumun salgıladığı progesteron da endometriumu sağlıklı ve canlı tutarak parçalanmasını yani âdet kanamasına engel olur. Yumurta döllendiğinde yani gebe kalındığında adet görülmemesinin sebebi işte budur. Evet, az önce bahsettiğimiz hormonlar gebeliğin varsayıma dayalı diğer belirtilerindendir.

Hamile Kadınların Midesi Neden Bulanır?

Hamilelik Belirtilerinin Açıklamaları:

Varsayıma dayalı belirtilerin en başında hamilelik durumunda olabilecek kadının mide bulantısı ve kusması gelir. Birçok kişi hamile kadınların midelerinin neden bu kadar bulandığını merak ederler. Hamilelik sırasındaki mide bulantısının sebeplerinden biri progesteron hormonudur. Progesteronun düz kasları yumuşatmak gibi harika bir etkisi vardır ve bu etki sindirim yolu üzerindeki kaslarda da görülür. Tahmin edebileceğiniz gibi sindirim sistemimizdeki kaslar kasılmak yerine gevşerlerse yediklerimiz mide-barsak yolunda ilerlemeleri gereken şekilde aşağı doğru ilerlemez ve ilerleyemediği için birikir ve birikmeye başlayan besinler bir süre sonra bulantıya yol açarlar. Östrojen ve progesteron hormonlarından söz ettik. Bunlara ek olarak Plasenta, melanosit uyarıcı hormon adında bir hormon salgılar bu hormon her ne kadar hamilelikte çok önemli olmasa da adından da anlaşılacağı gibi cildimizdeki melanositleri, yani ciltteki pigment hücrelerini etkiler. Bundan dolayı hiperpigmentasyon yani cilt renginin koyulaşması da hamileliğin sık görülen belirtilerinden biridir. Yüzde görülen cilt lekelerine melazma adı verilir. Birçok kişinin bundan gebelik lekesi ya da yüzde de görüldüğü için gebelik maskesi olarak bahsettiğini de duyabilirsiniz. Merak etmeyin bu lekeler genellikle hamilelikten sonraki 1 sene içinde azalıp yok olur ve az önce de belirttiğimiz gibi gebeliğin erken belirtileri arasında yer alırlar. Hiperpigmentasyona verilebilecek bir başka örnek Lineablacktir. Çizgili siyah anlamına gelir ve bu siyah çizgi genellikle hamile kadınların karınlarının ortasında ortaya çıkar. Tüm bunlara ek olarak hamilelik sırasında areolanın yani meme ucunun etrafındaki koyu renkli bölgenin rengi de daha koyulaşır. Yani bu da hiperpigmentasyonun görüldüğü başka bir bölgedir. Bütün bunlara ilaveten gebeliğin 12 ile 14. haftaları arasında kadınlar fetüsün hareketlerini ilk kez hissetmeye başlarlar. İngilizcede canlanma anlamına gelen bu hareketlilik bebeğin ilk hareketini tanımlamak için kullanılır ve bu Hareket genellikle hamile kişi tarafından kas titreşimi ya da kelebeğin kanat çırpması gibi hissedilir. Evet bunu da söyleyerek varsayıma dayalı belirtilerin sonuna gelmiş oluyoruz. Sırada olası belirtiler var. Bunlardan ilki rahmin genişlemesidir. Muayeneyi yapan tıp uzmanı rahimde bir büyüme gözlemler ise bu durum kadının büyük ihtimalle hamile olduğu anlamına gelir. Bunun yanında gebelik testinin pozitif çıkması da tabii ki önemli bir işarettir. Kan ya da İdrar yolu ile yapılan gebelik testleri genellikle Beta HCG Yani insan koryonik gonadotropin hormonunu tespit etmeye odaklıdırlar. Beta HCG implantasyondan sonra salgılanmaya başlar ve döllenmeyi takip eden 10 ila 14 günden sonra kanda ya da idrarda görülmeye başlar. Evde yapılabilen idrar testlerinden daha güvenilir olduğuna ve daha doğru sonuçlar verdiğine dair bir düşünce var ama bu düşüncenin çok da doğru olduğuna inanmıyoruz. İdrar testlerinin de en az kan testleri kadar başarılı olduğunu kanıtlayan bazı araştırmalar bulunuyor. Bu araştırmalara göre idrar testlerinin başarısız olması, testin doğru uygulanmamasından ya da talimatlara birebir uyulmamasından kaynaklanıyor.

Gebelik testleri her zaman Doğru Sonuçlar Verir mi?

Şimdi bu noktada pozitif bir gebelik testinin hamileliğe dair neden olası bir belirti sayıldığını, yani neden kesin belirtiler arasında sayılmadığını merak ediyor olabilirsiniz. Bunun sebebi gebelik testlerinin bazen yanlış sonuçlar verebilmesidir. Örneğin bazı kanser türleri de HCG salgılanmasına yol açar. Tahmin edebileceğiniz gibi bu hamileliğin olmadığı bir durumda gebelik testinin pozitif çıkmasına sebep olabilir. Şimdi hamileliğin başka bir olası belirtisine geçelim hamilelik döneminde rahim ve vajina da dahil tüm üreme sistemindeki kan akışının önemli şekilde arttığını belirtmemiz gerekiyor. Buradaki organlardaki kan damarlarının sayısı artar ve annenin karnının büyük bir kısmı da vücudun bu bölümüne doğru yönlendirilir bu durum buradaki dokuların son derece yumuşak şiş ve elastik olmasına sebep olur. Örneğin serviksin yani rahim ağzının ucu yumuşamış ve şişmiş olabilir ve bu durum fiziksel muayene sırasında doktor tarafından fark edilebilir. Serviksin ucunun yumuşamasına goodelll belirtisi deniyor bunu da not edelim. Bu belirti bir doktor tarafından gözlemlenebilecek ve bu sayede bir kadının hamile olduğunu gösterecek işaretlerden biridir. Bir üst paragrafta değindiğimiz gibi yoğunlaşan kan damarları rahim ağzının ve vajinanın mavimsi mor bir renk almasına sebep olur bu durumda yine fiziksel muayene sırasında fark edilebilen bir belirtidir. Muayene yapan tıp uzmanının olası bir belirti olarak fetüsü hissedebileceğini de eklemek istiyoruz. Doktor muayene sırasında parmaklarını kullanarak fetüsün yukarı doğru hareket etmesini sağlayabilir bu hareket sonucu daha sonra aşağı doğru düşen fetüs doktorun parmaklarına değer. Fetüsün bir nevi nazikçe zıplatıldığı bu yönteme ballotman adı verilir.

Hamileliğin kesin Belirtileri nelerdir? Hamile Olduğumuz Kesin Nasıl Anlaşılır?

Şimdi gebeliğin olası belirtilerinin de sonuna geldiğimize göre geriye kesin, yani sadece ve sadece hamilelikle açıklanabilecek belirtiler kalıyor. Bu belirtilerden ilki fetüsün görüntülenmesidir. Bu görüntülenme ultrasonla veya röntgenle yapılmış olabilir ama önemli olan fetüs görüntülenmişse hamilelik kesin demektir. Fetal kalp atışlarının duyulması da yine kesin belirtiler arasında ve buraya bir de Fetal hareketlerin hissedilmesini yazacağız. Evet ultrason tetkiki ile fetüsün gözlemlenmesi bebeğin kalp atışlarının duyulması ve bebeğin kesin belirtileridir. Çünkü bunlar hamilelik dışında başka hiçbir şeyle açıklanamaz belirtilerdir. Bütün bu belirtileri ve günümüzde gebeliğin nasıl tespit edilebildiğini öğrendikten sonra kadınların buğday ve arpa çuvalları üzerine idrarlarını yaptıkları zamanlara göre ne kadar fazla yol kat ettiğimizi daha iyi anlıyorsunuz değil mi? Tıptaki ilerlemelerin bizlere daha dünyaya bile gelmeden ne kadar faydalı olduklarını böylece görmüş ve öğrenmiş oluyoruz. Sağlıkla Kalın….